100 jaar busch+müller

Van een bescheiden begin tot wereldmarktleider

Het begin was uiterst moeilijk, precies 100 jaar geleden.

Duitsland lijdt nog steeds onder de nasleep van de Eerste Wereldoorlog. Hyperinflatie, politieke onrust en economische nood kenmerken het dagelijks leven. In een kleine metaalwarenfabriek aan de Untere Volmestraße in Meinerzhagen gaan de zaken slecht. Als er dan ook nog eens geld uit de kassa verdwijnt, is het lot bezegeld: het bedrijf Eichholz gaat failliet. Maar twee van de medewerkers geven niet op: de 26-jarige slotenmaker August Busch en de 16-jarige leerling Willy Müller.
Op 1 september 1925 richten ze hun eigen bedrijf op: Busch & Müller – kortweg bumm. Hun doel: van nood een kans maken. "Mijn vader vertelde vaak over deze tijd", herinnert Dr. Rainer Müller zich. De 82-jarige is sinds 1967 actief in het bedrijf en na het overlijden van zijn vader in 1995 nu zelf seniorchef in het bedrijf. Sinds 1998 leidt hij het samen met zijn zoon Guido (53), die als hoofdverantwoordelijke tegelijkertijd de derde generatie vertegenwoordigt. De tak van de familie Busch was al in 1980 volledig uit het bedrijf gestapt. De eerste jaren zijn zwaar. Geld is schaars, materiaal duur. Steun komt uit Holzwipper – van Müllers vader, die als smid en boer een klein inkomen heeft. Hij helpt de jonge oprichters steeds weer financieel.

De doorbraak: kattenogen uit Meinerzhagen

In 1929 schrijft een Pruisische wet reflectoren voor fietsen voor. De 'kattenogen' van busch+müller vallen hier ook onder. Om het keurmerk te verkrijgen, reist Willy Müller met de trein naar Berlijn – een beslissende stap. Kort daarna begint de massaproductie en wordt busch+müller een pionier in de voortschrijdende technische ontwikkeling op het gebied van verlichting voor tweewielers. Vanaf 1935 worden de reflectoren achterlichten met gloeilampen, aangedreven door een dynamo met een vermogen van drie watt – wat tot op de dag van vandaag de norm is. Decennialang zouden de reflectoren en achterlichten in de meest uiteenlopende variaties de belangrijkste producten van busch+müller worden.

Het assortiment is in de jaren '30 en '40 breed: wasstampers voor de wasruimte, veiligheidshelmen voor motorrijders, botervlootjes en serviesgoed van het nieuwe materiaal bakeliet, stuurhandvatten, luchtpompbeugels. Zelfs een merkwaardig multifunctioneel apparaat – een hete luchtdouche, stofzuiger en wasmachine in één – wordt in de werkplaats ontwikkeld.

"Jammer dat we hierover geen product meer in ons archief hebben. We hebben alleen nog een document over een gebruiksmodelbescherming. Helaas was het geen octrooiaanvraag.
Misschien zou dat vandaag de dag nog steeds een lucratieve zaak zijn", vertelt Rainer Müller glimlachend.

Jaren 50 tot jaren 70: spiegels, groei en nieuwe technologie

Nadat het glas van de reflectoren en achterlichten in de jaren 60 door kunststof kon worden vervangen, breiden de nieuwe kunststoftechnologieën de mogelijkheden in het hele productieassortiment uit, met name voor reflectoren en achterlichten, die nog steeds tot de kern van het merk busch+müller behoren. In 1957 start de productie van achteruitkijkspiegels. Daarmee worden spiegels de tweede grote pijler in het productassortiment van het bedrijf. Vanwege de zakelijke relatie met Opel op het gebied van reflectoren wordt busch+müller vanaf 1962 leverancier van alle spiegels voor de modellen Opel Kadett en Opel Rekord.

Er worden soms wel 30.000 spiegels per maand aan Opel geleverd. Dit gaat zo door tot in de jaren 70. Vanaf 1969 en ook vandaag de dag levert busch+müller spiegels voor bijna alle BMW-motorfietsen in serie. Tegelijkertijd groeit het bedrijf: een verhuizing vanwege de nieuwe rondweg in Meinerzhagen wordt noodzakelijk. De locatie "Auf dem Bamberg" ontstaat in de jaren 60.

Jaren 80 tot jaren 90: innovaties zetten de norm

In de jaren 80 worden het assortiment van busch+müller uitgebreid met spaakreflectoren, voor- en bagagedragerreflectoren. Kort daarna volgt een technische wereldprimeur: het eerste fietsachterlicht ter wereld met een condensatorgevoede standlichtfunctie. Het is tegelijkertijd een voorbeeld voor alle toekomstige concurrerende producten. Elektronica doet zijn intrede in de producten van busch+müller.

In hetzelfde jaar wordt de productie van dynamo-koplampen gestart. busch+müller ontwikkelt de "Lumotec" – de eerste halogeenkoplamp met een rondomlopend reflectoroppervlak. In 1997 ontvangt het bedrijf de DIN-ISO-9001-certificering voor zijn kwaliteitsmanagementsysteem en blijft het dankzij deze kwalificatie een vaste partner van vele motor- en fietsfabrikanten.

Van 2000 tot nu: van licht naar hightechoplossing

Met de LED-technologie breekt een nieuw tijdperk aan: in 2005 brengt busch+müller de eerste LED-fietslamp op de markt die is goedgekeurd voor dynamo-aandrijving. In 2007 volgt de IQ-TEC-lamp – een 'lichtrevolutie', zoals deze in vakkringen wordt genoemd. Deze koplamp verdubbelt de helderheid van koplampen van 15 lux naar 40 lux. Daarmee geeft busch+müller de aanzet tot een tot op de dag van vandaag voortdurende wedloop om steeds betere wegverlichting en daarmee meer veiligheid voor fietsers. Latere hoogtepunten: spiegels met richtingaanwijzers voor BMW-motorfietsen, richtingaanwijzers en achterlichten en koplampen voor BMW-motorfietsen, fietsachterlichten met remlichtfunctie, de bochtlichtassistent LEVAL, fietsrichtingaanwijzers TURNTEC en in 2024 de digitale, app-gestuurde bochtlichtkoplamp Briq-XL.

100 jaar busch+müller – dank aan de medewerkers

Sinds 1925 hebben 1.560 mensen bij busch+müller gewerkt. Voor de familie Müller is het duidelijk: het succes is te danken aan dit team. "Wat we in de afgelopen 100 jaar hebben bereikt, hebben we vooral te danken aan de medewerkers die tot nu toe bij ons in dienst waren of nu bij ons in dienst zijn", concluderen de twee directeuren. "Zonder al deze geweldige mensen zou dit allemaal niet mogelijk zijn geweest."